Het PSO-certificaat kent drie treden: trede 1, trede 2 en trede 3. Elke trede geeft aan in welke mate een organisatie mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt inzet, gemeten als percentage van de totale loonsom. Hoe hoger de trede, hoe groter de sociale bijdrage die je als organisatie levert. In dit artikel leggen we per trede uit wat die precies inhoudt, wat het verschil is, en hoe je als organisatie kunt doorgroeien.
Hoe werkt de opbouw van de PSO-treden?
Het PSO-certificaat (Prestatieladder Socialer Ondernemen) is opgebouwd uit drie treden die elk een hoger niveau van sociale inclusie vertegenwoordigen. De opbouw is gebaseerd op het percentage van de loonsom dat een organisatie besteedt aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, zoals mensen met een beperking, langdurig werklozen of mensen in een beschutte werkomgeving. Hoe hoger de trede, hoe meer sociale impact je aantoonbaar maakt.
De drie treden werken als een ladder: je begint met een basisbijdrage op trede 1 en bouwt dat uit naar trede 2 en uiteindelijk trede 3. Voor elke trede gelden specifieke drempelwaarden die worden getoetst door een gecertificeerde PSO-auditor. Het certificaat is drie jaar geldig en wordt daarna opnieuw beoordeeld.
Belangrijk om te weten: de PSO-ladder kijkt niet alleen naar directe medewerkers, maar ook naar de inzet via toeleveranciers en inhuurpartijen. Welke uitgaven meetellen bij de SROI-berekening, hangt af van de specifieke PSO-methodiek en de afspraken in een aanbestedingstraject.
Wat houdt PSO trede 1 in?
PSO trede 1 is het instapniveau van het certificaat. Op dit niveau laat een organisatie zien dat zij een beperkte maar aantoonbare bijdrage levert aan de arbeidsparticipatie van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Het gaat om een relatief laag percentage van de loonsom, maar het is voldoende om het certificaat te behalen en je als SROI-partij te kwalificeren.
Trede 1 is voor veel organisaties de eerste stap richting aantoonbaar sociaal ondernemen. Je voldoet aan de minimumvereisten van de PSO-norm en kunt dit gebruiken in je SROI-rapportage of als bewijs richting opdrachtgevers die SROI aantonen als leverancier verplicht stellen. Het is een nuttig startpunt, maar biedt minder voordeel bij aanbestedingen dan de hogere treden.
Wat houdt PSO trede 2 in?
PSO trede 2 vertegenwoordigt een middelmatig niveau van sociale inclusie. Op dit niveau besteedt een organisatie een groter deel van haar loonsom aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt dan op trede 1 vereist. Trede 2 geldt als het meest gangbare niveau voor organisaties die serieus werk maken van sociaal ondernemen zonder dat het hun primaire bedrijfsactiviteit is.
Bij aanbestedingen geeft trede 2 je een sterkere positie dan trede 1. Opdrachtgevers die SROI-vereisten stellen, zien trede 2 als een duidelijk signaal dat je als organisatie structureel investeert in sociale inclusie. Voor veel bedrijven en instellingen is trede 2 het realistische en haalbare doel op de middellange termijn.
Wat houdt PSO trede 3 in?
PSO trede 3 is het hoogste niveau van het certificaat en toont aan dat een organisatie een substantieel deel van haar loonsom inzet voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dit niveau is weggelegd voor organisaties die sociale inclusie als kernonderdeel van hun bedrijfsvoering hebben verankerd, zoals sociale werkbedrijven, inclusieve werkgevers of organisaties met een specifieke sociale missie.
Trede 3 geeft de sterkste positie bij overheidsaanbestedingen en is een krachtig instrument als je SROI wilt aantonen als leverancier in trajecten met strenge sociale eisen. Organisaties met trede 3 worden door aanbestedende diensten vaak als voorkeurspartij gezien of krijgen extra punten in de beoordeling.
Wat is het verschil tussen de drie PSO-treden?
Het verschil tussen de drie PSO-treden zit in het percentage van de loonsom dat wordt ingezet voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Trede 1 stelt de laagste eis, trede 2 een hogere, en trede 3 de hoogste. Hoe hoger de trede, hoe groter de aantoonbare sociale bijdrage van de organisatie.
Naast het percentage verschilt ook de strategische waarde bij aanbestedingen. Trede 1 kwalificeert je als SROI-partij, maar geeft weinig onderscheidend vermogen. Trede 2 geeft je een serieuze positie in aanbestedingstrajecten. Trede 3 maakt je tot een sterke of zelfs voorkeurspartij bij opdrachtgevers met strenge SROI-eisen. Welke trede je nastreeft, hangt af van je organisatiecapaciteit en de markten waarin je actief bent.
Welke PSO-trede is verplicht bij overheidsaanbestedingen?
Er is geen universeel verplichte PSO-trede bij overheidsaanbestedingen. Welke trede vereist of gewenst is, verschilt per aanbesteding en per aanbestedende dienst. Sommige overheidsorganisaties stellen trede 1 als minimumeis, terwijl andere trede 2 of hoger prefereren of extra beoordelingspunten toekennen aan hogere treden.
In de praktijk zien we dat ministeries, gemeentes, provincies en uitvoeringsorganisaties zoals RVO en Rijkswaterstaat steeds vaker SROI-vereisten opnemen in hun inkoopbeleid. Als je als SROI-partij wilt worden ingehuurd of als SROI-partij wilt inhuren via je toeleveringsketen, is het verstandig om minimaal trede 1 te hebben. Voor een sterkere concurrentiepositie is trede 2 of hoger aan te raden.
Controleer altijd de specifieke aanbestedingsdocumenten om te zien welke PSO-trede gevraagd wordt en hoe zwaar die weegt in de totale beoordeling.
Hoe kan een organisatie naar een hogere PSO-trede doorgroeien?
Een organisatie groeit naar een hogere PSO-trede door het percentage van de loonsom dat naar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt gaat structureel te verhogen. Dit kan via directe arbeidsplaatsen, maar ook via de inzet van gecertificeerde toeleveranciers en inhuurpartijen die zelf een PSO-certificaat hebben.
Praktische stappen om naar een hogere trede te groeien zijn onder andere:
- Samenwerken met SW-bedrijven of inclusieve werkgevers voor specifieke taken of diensten
- Bewust kiezen voor leveranciers en partners die zelf een PSO-certificaat dragen, zodat hun bijdrage meetelt in jouw SROI-rapportage
- Intern beleid aanpassen om meer ruimte te maken voor medewerkers met een beperking of afstand tot de arbeidsmarkt
- Regelmatig laten meten door een gecertificeerde PSO-auditor om te zien waar je staat en wat er nodig is om de volgende trede te bereiken
Doorgroeien vraagt om een bewuste keuze en consistente uitvoering over meerdere jaren. Het helpt om SROI niet als een administratieve verplichting te zien, maar als een onderdeel van je inkoopstrategie en samenwerkingsbeleid.
Bij KAS Meeting & Eventlocatie hebben we die keuze gemaakt. We werken met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en zijn gecertificeerd als SROI-partij. Dat maakt ons een geschikte locatie voor organisaties die bij het inhuren van een locatie ook hun SROI-percentage willen invullen. Wil je weten hoe dat werkt voor jouw organisatie? Bekijk dan onze aanpak rondom duurzaamheid of neem direct contact op.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het gemiddeld om van trede 1 naar trede 2 door te groeien?
De doorgroeitijd verschilt per organisatie en hangt sterk af van je huidige personeelssamenstelling, inkoopbeleid en de mate waarin je al samenwerkt met gecertificeerde partners. Veel organisaties realiseren de stap van trede 1 naar trede 2 binnen één tot drie jaar, mits er een bewust beleid op wordt gevoerd. Een tussentijdse meting door een PSO-auditor helpt om inzicht te krijgen in hoeveel ruimte er nog is en welke concrete stappen het meeste effect hebben.
Telt het inhuren van een PSO-gecertificeerde locatie of leverancier ook mee voor mijn eigen SROI-verplichting?
Ja, in veel gevallen telt de inzet van PSO-gecertificeerde toeleveranciers en inhuurpartijen mee in jouw eigen SROI-berekening, afhankelijk van de gehanteerde methodiek en de afspraken in het aanbestedingstraject. Door bewust te kiezen voor partners met een PSO-certificaat — zoals een gecertificeerde eventlocatie of cateraar — kun je jouw SROI-percentage verhogen zonder directe wijzigingen in je eigen personeelsbestand. Controleer altijd met je opdrachtgever of aanbestedende dienst welke uitgaven en partijen precies meetellen binnen hun specifieke SROI-vereisten.
Wat zijn de meest voorkomende fouten die organisaties maken bij het aanvragen van een PSO-certificaat?
Een veelgemaakte fout is dat organisaties de administratie en onderbouwing van hun sociale inzet onvoldoende bijhouden, waardoor ze tijdens de audit niet kunnen aantonen wat ze in de praktijk al doen. Ook worden bijdragen via de toeleveringsketen regelmatig over het hoofd gezien, terwijl die juist een significante bijdrage kunnen leveren aan het benodigde percentage. Zorg daarom voor een gestructureerde registratie van alle relevante medewerkers, contracten en partnerschappen ruim vóór de auditdatum.
Wat gebeurt er als mijn organisatie na drie jaar niet meer aan de vereisten van de behaalde trede voldoet?
Bij de hercertificering na drie jaar beoordeelt de PSO-auditor opnieuw of je organisatie nog voldoet aan de drempelwaarden van de betreffende trede. Voldoe je niet meer aan de eisen van je huidige trede, dan kun je worden teruggeplaatst naar een lagere trede of het certificaat verliezen. Het is daarom verstandig om de sociale inzet niet als een eenmalig project te zien, maar als een structureel onderdeel van je bedrijfsvoering, zodat je bij elke hercertificering aantoonbaar op niveau blijft of zelfs doorgroeit.
Is het PSO-certificaat ook relevant voor kleine organisaties of zzp'ers?
Het PSO-certificaat is primair ontworpen voor organisaties met personeel in loondienst, omdat de meting is gebaseerd op een percentage van de totale loonsom. Voor zzp'ers is het certificaat daardoor in de meeste gevallen niet van toepassing. Kleine organisaties met een beperkt personeelsbestand kunnen wel degelijk in aanmerking komen, maar zullen merken dat zelfs één medewerker met een afstand tot de arbeidsmarkt al een relatief groot effect heeft op het percentage — wat het behalen van een hogere trede soms makkelijker maakt dan bij grotere organisaties.
Hoe kies ik een betrouwbare PSO-auditor voor de certificering van mijn organisatie?
PSO-auditors moeten gecertificeerd zijn door de Stichting PSO-Nederland, de beherende organisatie achter de Prestatieladder Socialer Ondernemen. Op de website van PSO-Nederland vind je een actueel overzicht van erkende auditorganisaties. Let bij je keuze op ervaring binnen jouw sector, beschikbaarheid voor een voorbereidend gesprek en de mogelijkheid om een nulmeting uit te voeren, zodat je vooraf weet waar je staat en welke stappen nodig zijn om de gewenste trede te behalen.
Kan ik het PSO-certificaat ook inzetten buiten aanbestedingstrajecten, bijvoorbeeld voor mijn communicatie of employer branding?
Absoluut — het PSO-certificaat is niet alleen waardevol in aanbestedingen, maar ook een krachtig communicatiemiddel richting klanten, partners en potentiële medewerkers. Het laat zien dat je organisatie aantoonbaar investeert in sociale inclusie, wat steeds vaker een rol speelt bij de keuze van zakelijke partners en bij het aantrekken van talent dat waarde hecht aan maatschappelijk verantwoord ondernemen. Je kunt het certificaat vermelden op je website, in offertes en in je jaarverslag als onderdeel van je duurzaamheids- of MVO-rapportage.
Gerelateerde artikelen
- Wat zijn de voordelen van een evenementenlocatie net buiten Utrecht?
- Wat is SROI en waarom is het relevant voor het kiezen van een eventlocatie?
- Zijn er eventlocaties in de regio Nieuwegein die PSO-gecertificeerd zijn?
- Welke inkoopuitgaven tellen mee als social return bij een aanbesteding?
- Is er een duurzame vergaderlocatie goed bereikbaar vanuit Utrecht Centraal?
- Hoe maak ik een terugkerende vergadering duurzamer?
- Zijn er duurzame evenementenlocaties met eigen vegetarische catering?
- Wat is maatschappelijk verantwoord inkopen en hoe pas je het toe bij eventlocaties?
- Hoe zorg je voor een productieve en duurzame teamdag op een externe locatie?
- Hoe kies ik een duurzame eventlocatie voor 50-200 personen?
- Welke duurzame eventlocaties zijn goed bereikbaar vanuit Utrecht?
- Hoe vergelijk ik duurzame evenementenlocaties?
- Welke cateringopties zijn het duurzaamst bij een zakelijke bijeenkomst?
- Welke duurzame eventlocaties zijn centraal bereikbaar voor deelnemers uit heel Nederland?
- Wat is een duurzame en centrale eventlocatie in de regio Midden-Nederland?
Deze inhoud is gegenereerd met behulp van AI en kan fouten bevatten.
